شهر من یزد

استاد «مهدي آذر يزدي»، فرزند «علي اكبر رشيد خرمشاهي»، در «خرمشاه يزد» به دنيا آمد. پدرش شعر مي سرود ولي مجموعه شعري از او باقي نمانده است. آذر يزدي تحصيلات مقدماتي فارسي و قرآن و عربي را نزد پدر، مادربزرگ و در «مدرسه خان» آموخت و همزمان با تحصيل، به زراعت و بنايي پرداخت. سپس در كارگاه جوراب فروشي مشغول به كار شد. آنگاه در «كتابفروشي يزد» و «گلبهار» اشتغال يافت.
كار در كتابفروشي نقطه عطفي در زندگي آذر يزدي جوان بود. او از يك سو در ميان دوستان خاموش، صبح را به شب مي رساند و با آنها به حشر و نشر مي پرداخت و از سوي ديگر چون كتابفروشي، يگانه مركز و مرجع اهل كتاب و مطالعه شده بود، براي آذر يزدي فرصتي بود تا با اهل علم و تحقيق و پژوهش آشنا شود. سال ها ممارست آذر يزدي با كتاب كه بدان بسيار عشق مي ورزيد از او فردي كتاب شناس و صاحب سبك و انديشه ساخته بود.
سپس مهدي آذر يزدي به «تهران» مهاجرت كرد و در «چاپخانه علمي» مشغول به كار شد. او سال ها به غلط گيري و تصحيح نمونه هاي چاپي اشتغال داشت. بسياري از انتشاراتي ها و كتابفروشي هاي مهم تهران چون «ابن سينا»، «امير كبير»، «خاور»، «بنگاه ترجمه و نشر كتاب» و ... شاهد زحمات توانفرساي او بوده اند. وي همواره با خواندن و آموختن به عطش سيري ناپذير دروني خود پاسخ مي گفت.
نكته جالب در خصوص شان علمي و فرهنگي استاد آذر يزدي پيوند درون سالكي طالب علم با دنياي سرشار از پاكي و پرراز و رمز كودكان است. او كه اوان جواني را مصروف خواندن و آموختن و غني ساختن درون اش كرده بود، در سن 35 سالگي به فكر احياي متون ادب فارسي براي كودكان به شيوه روايت گونه با نثري ساده و روان افتاد و با نوشتن مجموعه داستان «قصه هاي خوب براي بچه هاي خوب»، پاي به عرصه بازنويسي قصه هاي كهن براي كودكان گذاشت و بدين وسيله چهره اي شد آشنا براي چندين نسل و تا آنجا پيش رفت و مي رود كه شد پايه گذار و پيشكسوت ادبيات كودكان ايران.
استاد آذر يزدي علاوه بر بازنويسي قصه هاي كهن و داستان نويسي، شعر هم براي كودكان مي سرايد. زبان منظوم او نيز ساده و روان و سرشار از اندرز به كودكان است. او كودكان را به موانست با كتاب، دوري از ريا و تملق و يافتن معناي واقعي سادگي در زندگي و زندگي درويشانه و سرشار از آرامش و سلامتي دعوت مي كند.
آذر يزدي با عشق به زندگي و ميراث ادبي كهن سرزمين ايران و بهره گيري خلاق از ظرايف شعر و نثر پارسي، صميميتي بي ريا و سرشار از آرامش براي فرزندان جستجوگر و تشنه دانايي اين سرزمين قلم زده است. براي آنان آثاري خلق كرده است كه با تكيه بر دانش صيقل يافته و زبان سليس او، راه پيوند نسل امروز را با ميراث كهن هموار مي كنند. او به نيكي دريافته كه نسلي خوشبخت و سعادتمند و فرهنگ منش خواهد بود كه پشتوانه فرهنگ و ادبيات سرزمين خود را بشناسد و آن را گرامي دارد. نقش استاد مهدي آذر يزدي نقشي بسيار عميق و تاثير گذار در جامعه فرهنگي ماست؛ نقش حلقه كليدي در اتصال و ارتباط نسل امروز با پشتوانه غني روزگاران ديروز؛ نقش سرنوشت ساز كسي كه مانع گسيختگي فرهنگي امروز ما با ديروزمان گشته است.
شمار آثار استاد مهدي آذر يزدي به نظم و نثر به بيش از 30 اثر مي رسد كه از آنها مي توان چنين نام برد: دوره هشت جلدي قصه هاي خوب براي بچه هاي خوب شامل دفتر هاي «قصه هاي كليله و دمنه»، «قصه هاي مرزبان نامه»، «قصه هاي سندباد و قابوس نامه»، «قصه هاي مثنوي مولوي»، «قصه هاي قرآن»، «قصه هاي شيخ عطار»، «قصه هاي گلستان و ملستان» و «قصه هاي چهارده معصوم»؛ دوره ده جلدي «قصه هاي تازه از كتاب هاي كهن» شامل دفتر هاي «خير و شر»، «حق و ناحق»، «ده حكايت»، «بچه آدم»، «پنج افسانه»، «مرد و نامرد»، «قصه ها و مثل ها»، «هشت بهشت»، «بافنده داننده» و «اصل موضوع»؛ «گربه ناقلا»؛ «شعر قند و عسل»؛ «مثنوي بچه خوب»؛ «قصه هاي ساده براي نوآموزان»؛ «تصحيح مثنوي مولوي»؛ «گربه تنبل»؛ «خودآموز مقدماتي شطرنج»؛ «خودآموز عكاسي براي همه»؛ «قصه هاي پيامبران»؛ «ياد عاشورا»؛ «تذكره شعراي معاصر ايران»؛ «لبخند»؛ «چهل كلمه قصار حضرت امير(ع)»؛ «دستور طباخي و تدبير منزل»؛ «خاله گوهر» و ....
ايشان در سال 1343 به سبب نگارش كتاب قصه هاي خوب براي بچه هاي خوب از سوي «سازمان جهاني يونسكو» به دريافت جايزه نايل آمد. همچنين در سال 1345 براي نگارش كتاب هاي قصه هاي خوب براي بچه هاي خوب و قصه هاي تازه از كتاب هاي كهن از سوي بنياد پهلوي، جايزه سلطنتي كتاب سال را به خود اختصاص داد. كتاب هاي وي از طرف «شوراي كتاب كودك» نيز كتاب برگزيده سال شده اند. او در سال 1379 به سبب نگاشتن داستان هاي قرآني و ديني، «خادم قرآن» شناخته شد. همچنين چندين دفعه از سوي «انجمن آثار و مفاخر فرهنگي»، «بنياد ريحانة الرسول (س)» و ... براي وي مراسم بزرگداشت برگزار شده است.
استاد مهدي آذر يزدي، وارسته اي دانا و درويشي بي ادعا است؛ درويشي درس آموخته در محضر خالق و خويش، بي كمك هيچ غيري؛ مردي با باري گرانسنگ از دانش و بينش و خلوت گزيده اي محصور در غوغاي خاموش كتاب هايش. او بي تعلقي است رها، اما نه رها از دام دوست كه رهرو سرزمين مقدس دانش و بينش است. ارتباط او با معنويت علم و سادگي و بي پيرايگي اخلاقي او را به سرزمين ديگري رهنمون ساخت. سرزميني ساده و بي تكلف و به دور از هر زشتي و پليدي و پاك تر از هر زلالي كه در طبيعت خداوند وجود دارد، سرزمين دل و انديشه كودكان كه سرشار از نيكي و منبع بكر و واقعي بركات خداوند اند. بي شك تناسب زندگي و دنياي دروني استاد مهدي آذر يزدي با عوالم كودكان كه بهترين عوالم جهان هستي است، از روي اتفاق و تصادف نبوده است. دروني بي ريا و مستغني از منابع پرفيض هستي با دنياي كودكان پيوند خورده است و همه عناصر را از گذشته و حال به هم پيوند داده است و هويت جوان امروزي را كه برگرفته از فرهنگ و ادبيات اين سرزمين است، جاني تازه بخشيده است. بي شك مردم ما قدر چنين ذخاير گرانبهايي را مي دانند و زحمات و پشتكار وي را ارج مي نهند و پيشاني سپاس بر آستان مقدس وي مي سايند. اينك كه شوربختانه كتاب هاي درسي كودكان اين سرزمين از نكات ادبي و اخلاقي و پند هاي انسان ساز كهن خالي است و از طرفي ترجمه نوشته هاي اساتيدي چون آذر يزدي در كتاب هاي درسي بيگانگان به كار مي رود بر هر پدر و مادر دلسوزي است كه براي پالايش روحي فرزندان و آشنا سازي ايشان با فرهنگ ناب و كهن ايراني، آنها را با اين داستان هاي زيبا آشنا كنند و برايشان از آنها بخوانند.

منبع : سایت غول آباد